بیماری های تنفسی کودک

همه چیز در مورد بیماری سل در کودکان!

همه چیز در مورد بیماری سل در کودکان!

سل (Tuberculosis) یا همان سل ریه، یک عفونت عمومی و مزمن است که توسط باکتری مایکوباکتریوم توبرکلوزیس ایجاد می‌شود. این بیماری معمولاً ریه‌ها را آلوده می‌کند، اما می‌تواند به سایر قسمت‌های بدن نیز گسترش یابد. عفونت سل از طریق تنفس درونی به ادم کرده می‌شود، زمانی که فرد آلوده باکتری‌های سل را تنفس می‌کند، باکتری‌ها وارد ریه‌ها می‌شوند و عفونت را در آنجا بوجود می‌آورند.

علت سل در کودکان

سل در کودکان نیز می‌تواند رخ دهد و علل آن مشابه بزرگسالان است. باکتری مایکوباکتریوم توبرکلوزیس، عامل اصلی عفونت سل است و به صورت هوازی منتشر می‌شود. عفونت سل در کودکان به دو صورت اتریبوتوری و پست‌پرانتال رخ می‌دهد.

علل عفونت سل در کودکان ممکن است عبارت باشند از:

  1. انتقال از طریق افراد بالغ: کودکان می‌توانند به وسیله تنفس درونی باکتری‌های سل را از افراد بالغ آلوده دریافت کنند، به ویژه در مواقعی که افراد در حال انتشار باکتری هستند و عفونت سل در بدن آنها فعال است.
  2. انتقال از طریق مادر به نوزاد: در صورتی که مادر در دوران بارداری سل داشته باشد، می‌تواند عفونت را به نوزاد خود منتقل کند. این نوع عفونت سل را پست‌پرانتال یا نوزادی می‌نامند.
  3. ضعف سیستم ایمنی: در کودکانی که سیستم ایمنی ضعیف دارند، مانند کودکان مبتلا به HIV، عفونت سل به راحتی گسترش می‌یابد.
  4. شرایط زندگی ناهنجار: در شرایطی که کودکان در محیط‌هایی با شرایط بهداشتی ضعیف، تغذیه نامناسب و استفاده از آب و هوای آلوده زندگی می‌کنند، خطر ابتلا به سل افزایش می‌یابد.

برای کسب اطلاعات در مورد سنسیشیال تنفسی کودکان و راه های درمان آن کلیک کنید

علائم سل در کودکان

علائم سل در کودکان ممکن است متفاوت باشند و بستگی به سن کودک و قسمت بدنی که تحت تأثیر عفونت قرار گرفته داشته باشد. در زیر برخی از علائم شایع سل در کودکان آورده شده است:

  1. سرفه مزمن: سرفه چند هفته یا چند ماه مداوم، بدون علت قابل توضیح و به صورت مداوم، ممکن است نشانه عفونت سل باشد.
  2. تنفس مشکل‌آور: کودک ممکن است احساس تنگی نفس، سختی در تنفس یا تنفس سریع داشته باشد.
  3. تب مداوم: کودک دائماً تب داشته باشد و در طول روز یا شب به صورت مداوم دمای بالایی داشته باشد.
  4. کاهش وزن: کودک به طور ناگهانی بهبودی وزنی نداشته باشد و بدون علت قابل توضیح وزن خود را از دست دهد.
  5. افت قدرت و سرخوردگی: کودک ممکن است ضعیف شده و ناراحتی و خستگی عمومی داشته باشد.
  6. خلط دارای خون: حضور خون در خلط کودک می‌تواند نشانه عفونت سل باشد.
  7. ضعف عمومی: کودک احساس خستگی و ضعف عمومی کند و انرژی کمتری نسبت به قبل داشته باشد.
  8. اندازه ریه‌های بزرگ شده: در برخی موارد، عفونت سل می‌تواند منجر به بزرگ شدن ریه‌ها یا استخوان‌های ستون فقرات شود.

چه کودکانی در خطر سل قرار دارند

کودکانی که در معرض سل قرار دارند عبارتند از:

  1. کودکانی که با بیماران سل مخالطه دارند: اگر کودکی با فردی که سل دارد در تماس بوده باشد، به خصوص اگر این فرد سل فعال داشته باشد، احتمال ابتلا به سل در کودک افزایش می‌یابد.
  2. کودکانی که در مناطق با شیوع بالای سل زندگی می‌کنند: در برخی مناطق جهان، شیوع بیماری سل بالاست و کودکانی که در این مناطق زندگی می‌کنند، در معرض خطر بیشتری از ابتلا به سل قرار دارند.
  3. کودکان با سیستم ایمنی ضعیف: کودکانی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، مانند کودکان مبتلا به HIV، کودکان با نقص ایمنی و کودکانی که درمان‌های ایمنی سرکوب کننده دریافت می‌کنند، در معرض بیشتری از سل قرار دارند.
  4. کودکان با تغذیه نامناسب: کودکانی که تحت تغذیه نامناسب قرار دارند و کمبود ویتامین D و عناصر مغذی دیگر را دارند، در خطر بیشتری از ابتلا به سل قرار دارند.
  5. کودکانی که قبلاً سل داشته‌اند: اگر کودکی قبلاً سل داشته باشد و درمان ناقص یا نامناسبی دریافت کرده باشد، احتمال بازگشت عفونت سل در او بالاست.

نحوه تشخیص سل در کودکان

تشخیص سل در کودکان نیازمند انجام بررسی‌ها و آزمایشات تشخیصی است. در زیر راه‌های تشخیص سل در کودکان آورده شده است:

  1. آزمایش خلط ریه: در این آزمایش، نمونه‌ای از خلط ریه کودک جمع‌آوری شده و به آزمایشگاه فرستاده می‌شود. در آزمایشگاه، باکتری مایکوباکتریوم توبرکلوزیس موجود در نمونه بررسی می‌شود. این آزمایش معمولاً به عنوان روش اولیه تشخیص سل در نظر گرفته می‌شود.
  2. آزمایش پوشال چینه: در این آزمایش، کودک موظف است یک پوشال چینه (سیلیکون چینه) را تنفس کند. سپس پوشال چینه به آزمایشگاه ارسال می‌شود و میزان مایکوباکتریوم توبرکلوزیس در آن بررسی می‌شود.
  3. آزمایش پوشال مایع: در این آزمایش، یک نمونه از مایع ریه کودک جمع‌آوری شده و به آزمایشگاه فرستاده می‌شود. در آزمایشگاه، باکتری سل در نمونه بررسی می‌شود.
  4. آزمایش پوشال خاکستری: در این آزمایش، خاکستری از نواحی مختلف بدن کودک جمع‌آوری می‌شود و به آزمایشگاه فرستاده می‌شود. در آزمایشگاه، مایکوباکتریوم توبرکلوزیس در نمونه بررسی می‌شود.
  5. آزمایش پوشال خون: این آزمایش برای تشخیص عفونت سل از طریق بررسی مایکوباکتریوم توبرکلوزیس در نمونه خون استفاده می‌شود. این آزمایش به ویژه برای تشخیص سل پست‌پرانتال در نوزادان مفید است.
  6. اشعه ایکس قفسه سینه: اگر پزشک مشکوک به وجود سل در ریه‌های کودک باشد، ممکن است اشعه ایکس قفسه سینه انجام شود. این اشعه تصاویری از ریه‌ها ارائه می‌دهد و ممکن است نشان دهنده وجود لکه‌ها و ضایعات در ریه‌ها باشد که نشانه عفونت سل می‌باشد.

درمان سل در کودکان

درمان سل در کودکان معمولاً شامل دوره درمانی طولانی مدت با داروهای ضد سل است. در زیر راه‌های درمان سل در کودکان آورده شده است:

  1. ترکیب داروها: در برخی موارد، بخصوص در سل مقاوم به دارو، پزشک ممکن است دو یا بیشتر از داروهای ضد سل را به صورت ترکیبی تجویز کند. این ترکیبات دارویی می‌توانند سل مقاوم به دارو را درمان کنند و مداومت درمان را بهبود بخشند.
  2. پایش درمان: در طول دوره درمانی، کودک باید به صورت منظم تحت پایش پزشکی قرار گیرد. این شامل انجام آزمایشات تکمیلی مانند آزمایش خلط ریه و آزمایش خون، اشعه ایکس قفسه سینه و معاینات مکرر است. این بررسی‌ها به پزشک کمک می‌کنند تا پیشرفت درمان را مشاهده کند و در صورت نیاز تغییراتی در رژیم درمانی اعمال کند.
  3. حمایت از سلامت عمومی: به علاوه درمان دارویی، حمایت از سلامت عمومی کودک نیز بسیار مهم است. این شامل مصرف مغذی و مناسب، استراحت کافی، فعالیت بدنی منظم و تقویت سیستم ایمنی است. اصطلاحاً سلامتی عمومی بدن کودک نقش مهمی در مبارزه و بهبود از بیماری سل دارد.

درمان دارویی سل در کودکان

در درمان دارویی سل در کودکان، معمولاً از ترکیبات دارویی ضد سل استفاده می‌شود. داروهای ضد سل که در درمان سل در کودکان استفاده می‌شوند، شامل موارد زیر می‌شود:

  1. ایزونیازید: این دارو یکی از اساسی‌ترین داروهای ضد سل است و به طور گسترده در درمان سل در کودکان استفاده می‌شود. ایزونیازید به طور معمول به صورت خوراکی مصرف می‌شود و درمان طولانی مدت با این دارو برای کنترل عفونت سل در کودکان الزامی است.
  2. ریفامپین: این دارو نیز یکی از داروهای اصلی در درمان سل در کودکان است. ریفامپین به صورت خوراکی مصرف می‌شود و معمولاً به ترکیب با ایزونیازید استفاده می‌شود. این ترکیب دارویی به عنوان درمان استاندارد برای سل در کودکان توصیه می‌شود.
  3. پیرازینامید: این دارو نیز در درمان سل در کودکان استفاده می‌شود. پیرازینامید به صورت خوراکی مصرف می‌شود و به طور معمول به ترکیب با ایزونیازید و ریفامپین تجویز می‌شود. این ترکیب دارویی می‌تواند در کاهش مدت زمان درمان و کنترل عفونت سل مؤثر باشد.
  4. اتامبوتول: این دارو نیز در برخی موارد در درمان سل در کودکان استفاده می‌شود. اتامبوتول به صورت خوراکی مصرف می‌شود و معمولاً به ترکیب با ایزونیازید، ریفامپین و پیرازینامید تجویز می‌شود.

مهم است بدانید که نوع و دوز داروها بسته به سن، وزن، وضعیت سلامتی و شدت عفونت سل در کودکان ممکن است متغیر باشد. همچنین، مداومت درمانی بسیار مهم است و معمولاً درمان با داروهای ضد سل به مدت 6 تا 9 ماه یا بیشتر ادامه می‌یابد. بنابراین، همواره باید درمان سل در کودکان تحت نظر یک پزشک متخصص انجام شود و دستورات و نظارت پزشک را رعایت کنید.

سیکل سل در کودکان

سل در کودکان می‌تواند به صورت چند مرحله‌ای پیشرفت کند. در ادامه به مراحل پیشرفت سل در کودکان اشاره می‌کنم:

  1. عفونت لاتنت: در این مرحله، بچه به عنوان یک بارداری سلمند به سل آلوده می‌شود. عفونت در بدن وجود دارد، اما علائم بالینی نمایان نیستند و کودک به طور عمومی سل سازنده نیست. در این مرحله، آزمون تب بیکر (TST) یا آزمون ترجمه پوستی (IGRA) می‌تواند نشان دهنده وجود عفونت سلی در بدن باشد.
  2. سل فعال: در این مرحله، عفونت سل در بدن به صورت فعال شروع می‌شود و علائم بالینی مشاهده می‌شود. علائم متداول شامل تب، سرفه مزمن، کاهش وزن، خستگی، تنفس سریع و نفس کشیدن دردناک است. برای تشخیص سل فعال، به علاوه آزمون‌های تشخیصی مثل آزمایش سی‌ایسکان (Chest X-ray) و بررسی تهویه ریه (Sputum Culture) نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد.
  3. سل منتشر شده: در برخی موارد، سل می‌تواند به سایر اعضا و سیستم‌های بدن منتشر شود. این مرحله به عنوان سل منتشر شده شناخته می‌شود و می‌تواند در کودکان با سیستم ایمنی ضعیف، مانند کودکان مبتلا به HIV، بیشتر دیده شود.
  4. سل مقاوم به دارو: در برخی موارد، سل ممکن است مقاومت به داروهای ضد سل پیدا کند و باعث شود که درمان سل مشکل‌تر شود. درمان سل مقاوم به دارو نیازمند استفاده از داروهای ضد سل قوی‌تر و طولانی‌تر است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *